Облус башчысы окумуштуулар менен жолукту

Ушул жылдын 9-март күнү Кыргыз Республикасынын  Президентинин Ош облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлү Зиядин Жамалдинов облустагы Кара-Суу районунун агрардык өнүктүрүү башкармасынын жетекчиси Кубанычбек Мамедов, Савай-айыл аймагынын “Таширов” үрөн айыл  чарба кооперативинин башчысы Зарипбек Жоошбеков жана жеке ишкерлер менен биргеликте Улуттук илимдер академиясынын Түштүк бөлүмүнүн А.С. Джаманбаев атындагы Жаратылыш байлыктары институтунун ишмердүүлүгү менен таанышып чыкты.

Облус башчысы Зиядин Исламович институттун «Көмүр байлыктарын отун эмес катары пайдалануу», «Отун байлыктары жана көмүрдү кайра иштетип чыгуу», «Көмүрдүн газификациясы», «Келечектүү технологиялар жана материалдар» лабораториялары, андагы жасалып жаткан илимий-изилдөө иштери жана алардын жыйынтыктары менен таанышты. Аны менен катар инститтутагы окумуштуулар, кызматкерлер менен жолугушуп,  бир топ колдоого алаарлык долбоорлор бар экенин айтты.

Атап айтсак; лаборатория кызматкерлери тарабынан көмүрдү казып алууда пайда болгон күкүмдөрүн эффективдүү пайдалануу, кайрадан иштетүү, брикеттөө иштери;

Кыргызстандын күрөң көмүрлөрүнүн сапатсыз майда кычкылданган бөлүгүнөн гуминдик органикалык жер семирткичтин өсүмдүктөрдүн өсүүсүнө, түшүмдүүлүгүн жогорулатууга жардам берген гуминдештирилген жер семирткичтерди реализациялоо иштери; Сууну хлорсуз тазалоо.

ОшТУнун Технопаркы менен биргелешип, газобетон, лего-кирпич, таштаман жана башка инновациялык архитектуралык-курулуш буюмдарынын технологиясын колдоо жана облусттун социалдык-экономикалык өнүгүүсүнө таасир этүүчү долбоорлорду колдоо иштери облус башчысын кызыктырбай койгон жок. “Бул илимпоздор тарабынан аткарылып жаткан жумуштар жана ачылыштар облустун айыл чарба жана өнөр жай тармагын өнүктүрүүгө салым кошот”- деп билдирди.

Облус башчысы менен болгон жолугушууда Институттун директору, Улуттук илимдер академиясынын мүчө-корреспонденти, техника илимдеринин доктору, профессор, Абидов Абдыкадыр Оморович  жана окумуштуулар тарабынан илимий лабораториялардагы илимий-техникалык жетишкендиктердин негизинде облусттун социалдык-экономикалык өнүгүүсүнө таасир этүүчү төмөндөгү долбоорлорду ишке ашыруу боюнча кызматташууну сунушташты:

  • Ош облусунун аймагында жайгашкан көмүр карьерлеринде пайда болгон көмүр күкүмдөрүн эффективдүү пайдалануу, алардан кесектелген отундарды алуу боюнча технологияларын иштеп чыгуу.
  • Өзгөн районунун Мырза-Аке айылында жайгашкан “Жазы” АКнун базасындагы көмүр брикеттөө ишканасы менен биргеликте термобрикеттерди алуунун технологиясын иштеп чыгуу.
  • Көмүр күкүмдөрүн кесектөө үчүн арзан, бириктиргич заттарды сунуштоо, алардын технологиялык параметрлерин иштеп чыгуу.
  • Кыргызстандын күрөң көмүрлөрүнүн сапатсыз майда кычкылданган бөлүгүнөн гуминдик органикалык жер семирткичтин өсүмдүктөрдүн өсүүсүнө, түшүмдүүлүгүн жогорулатууга жардам берген курамын дыйкандарга тааныштыруу, сынап көрүү мүмкүнчүлүгүн түзүп берүү.
  • Өзгөн районундагы Жалпак-Таш айыл өкмөтүнүн аймагында жайгашкан карьердеги таш калдыктарынан курулуш буюмдарын өндүрүүчү завод курууга франшизе (технологиялык документация) даярдоо.
  • Куршаб-Туз-Бел авто жолунун айрым участокторунда «негабарит» таш блокторунан көчкүгө жана селге туруштук берүүчү автожол куруунун технологиясын иштеп чыгуу жана өндүрүштүк сыноодон өткөрүү.
  • Араван районунда таш кесүүчү өндүрүштүн масштабын кеңейтүү жана керектөөчүлөргө жаңы продукцияларды сунуштоо боюнча илимий негиздеме.
  • Асоль-К жылуулук ташыгычы кыш мезгилинде күн энергиясы менен жылуулук камсыздоочу системаларда, жылуулук насосторунда, жеке үйлөрдүн, мектептердин, коттеджердин ж.б. жылытуучу системаларында колдонуу;
  • Экофрост суук ташыгычын  тамак-аш өнөр жайларындагы муздатуучу системаларга: сүт азыктарын, пиво жасоочу ж.б. заводтордогу муздатуучу системаларга, логистикалык борборлордогу мөмө-жемиштерди сактоочу кампаларды салкындатуу же жылытууга, ошондой эле хоккей же фигуралык муз тебүүчү спорттук жайлар үчүн  жасалма муз жасоочу системаларга сунуштоо.  
  • Пиролиздик жарым коксту кирпич, цемент заводторундагы өндүрүшкө, бала бакчалардын, мектептердин жылытуу системаларында колдонуу;
  • Көмүрдүн майдасын жана көмүрдүн чаңын түз айлануу ыкмасы менен күйгүзүүнү Майлуу-Суу шаарынын Жылуулук менен камсыздоо башкармалыгына сунуштоо;
  • Ичилүүчү сууну тазалоо жана залалсыздандыруу үчүн  реагенттик эмес электрофизикалык ионизация  жана кавитация ыкмасын  колдонууну;
  • Имараттарды, корпустарды, мектептерди жылытуу үчүн кавитациялык жылуулук генераторун  же электрофизикалык ионизация жылуулук генераторлорун ишке киргизүүнү;
  • Электроэмульсиялык отундарды алууну жана аларды отканаларда (котельныйларда) колдонууну колго алуу;- сунуштары айтылды.

Жолугушуунун соңунда облустун башчысы: “Биздин илимпоздор тарабынан жасалып жаткан иштерди колдоого алабыз. Сиздер ачылыш кылган көмүр брикет, органикалык жер семирткичтерди инвестор жана дыйкандарга сунуштайбыз. Келечекте зыянсыз органикалык жер семирткичтерге өтүшүбүз керек. Андан сырткары айылдарды таза суу менен камсыз кылууда хлорсуз, сиздер ойлоп тапкан электрофизикалык ионизация жана кавитация ыкманы колдонолу. Биз сиздердин илимий иштериңиздерге, сунуштарыңыздарга ар дайым колдоо көрсөтөбүз”,-деп сөзүн жыйынтыктады Зиядин Жамалдинов. Мындан сырткары, А.С. Джаманбаев атындагы Жаратылыш байлыктары институту менен мындан ары да тыгыз кызматташуу, жолугушуулар болоорун сүйлөшүштү.

Развитие научно-образовательного сотрудничества с Шихэцзиским университетом

Директор Института природных ресурсов им. А.С. Джаманбаева, член-корреспондент Национальной академии наук Кыргызской Республики А.О. Абидов по приглашению Шихэцзиского университета Китайской Народной Республики принял участие в работе Международной конференции по развитию интеллектуального сельскохозяйственного оборудования, состоявшейся с 29 июля по 1 августа 2026 года.

Международная конференция была посвящена актуальным вопросам развития современного сельского хозяйства, внедрения инновационных технологий и совершенствования сельскохозяйственной техники и оборудования. Особое внимание в рамках мероприятия было уделено перспективам интеллектуализации сельскохозяйственного производства, развитию современных подходов к механизации и повышению эффективности использования природных и аграрных ресурсов.

В работе конференции приняли участие представители научных и образовательных учреждений, специалисты в области сельского хозяйства и механизации, а также делегации из Индонезии, Узбекистана, Казахстана и Кыргызской Республики.

В рамках пленарного заседания А.О. Абидов выступил с научным докладом на тему: «Разработка и создание гуматизированного органо-минерального удобрения на основе природных компонентов». В докладе были представлены результаты научных исследований, направленных на разработку современных видов удобрений на основе природного сырья, а также перспективы их применения в сельскохозяйственном производстве.

Участие представителей Кыргызской Республики в международной конференции способствовало обмену научным опытом, установлению профессиональных контактов и обсуждению перспектив реализации совместных исследовательских проектов в области сельского хозяйства, природопользования и инновационных технологий.

В ходе визита состоялась встреча делегации Кыргызской Республики с руководством Шихэцзиского университета. В рамках встречи стороны обсудили актуальные направления и перспективы дальнейшего научно-образовательного сотрудничества, возможности реализации совместных научно-исследовательских проектов, обмена специалистами и научными

материалами, а также развития взаимодействия между научными и образовательными учреждениями двух стран.

По итогам встречи был подписан договор о научно-образовательном сотрудничестве между Шихэцзиским университетом и Институтом природных ресурсов им. А.С. Джаманбаева.

Подписание соглашения стало важным шагом в укреплении международных научных связей Института и создании основы для дальнейшего сотрудничества в сфере науки, образования и инновационных разработок. Стороны выразили заинтересованность в продолжении совместной работы и реализации перспективных проектов, направленных на развитие научного потенциала и внедрение современных технологий в области сельского хозяйства и рационального использования природных ресурсов.